Portugal staat al jaren op de radar van Nederlandse ZZP’ers. Milder klimaat, lagere kosten, een Europese omgeving en — tot voor kort — een bijzonder aantrekkelijk belastingregime voor buitenlanders. Maar de belastingsituatie is in 2024 flink veranderd, en veel informatie die online circuleert is inmiddels verouderd.
In dit artikel leg ik de huidige situatie eerlijk uit: wat zijn je opties als Nederlandse ZZP’er in Portugal, wat verandert er aan je belastingplicht, en wanneer is het financieel verstandig om te verhuizen — en wanneer niet? Dit is geen belastingadvies, maar algemene voorlichting. Raadpleeg altijd een specialist voor jouw specifieke situatie.
Wanneer word je belastingplichtig in Portugal?
Je wordt belastingplichtig in Portugal zodra je er meer dan 183 dagen per jaar verblijft, of als je er een ‘gewone woonplaats’ hebt (een vast adres beschikbaar op 31 december van het belastingjaar).
Maar — en dit is cruciaal — dat betekent niet automatisch dat je geen belasting meer betaalt in Nederland. De Belastingdienst beschouwt je nog steeds als Nederlands belastingplichtige zolang je sterke banden met Nederland hebt: inschrijving in de gemeente, een woning aangehouden, een Nederlandse partner, etc. Dit heet de 183-dagenregel, maar in de praktijk kijkt de Belastingdienst naar het totaalplaatje.
Vuistregel: wil je echt belastingplichtig worden in Portugal (en niet meer in Nederland), dan moet je je uitschrijven bij de Nederlandse gemeente, je sterkste banden met Nederland verbreken en aantoonbaar in Portugal gevestigd zijn. Halve maatregelen werken niet.
Het NHR-regime: wat was het en waarom is het veranderd?
Het NHR-regime (Non-Habitual Resident) was jarenlang één van de aantrekkelijkste belastingvoordelen voor buitenlanders in Portugal. Onder dit regime betaalde je 10 jaar lang een flat tax van 20% op Portugees inkomen, en buitenlands inkomen was in veel gevallen vrijgesteld van Portugese belasting.
Voor Nederlandse ZZP’ers die voor Nederlandse klanten werkten, betekende dit in de praktijk: woon in Portugal, geniet van het leven, betaal weinig tot geen belasting op je ZZP-inkomen.
Maar: per 1 januari 2024 is het NHR gesloten voor nieuwe aanvragers. Wie vóór die datum NHR-status had aangevraagd, behoudt zijn rechten voor de resterende periode. Voor nieuwe inwoners is het NHR niet meer beschikbaar.
Het nieuwe IFICI-regime (2024)
Portugal heeft het NHR vervangen door het IFICI-regime (Incentivo Fiscal à Captação de Investimento), ook wel het ‘ex-resident incentive’ of informeel het ‘NHR 2.0’ genoemd. Het is vergelijkbaar met het NHR maar met belangrijke verschillen:
Wie komt in aanmerking voor IFICI?
- Je bent de afgelopen 5 jaar niet belastingplichtig geweest in Portugal
- Je werkt in een kwalificerende activiteit — dit is het grote verschil met het oude NHR. IFICI is gericht op specifieke sectoren: technologie, wetenschap, onderzoek, en bepaalde hooggekwalificeerde beroepen
- Simpelweg ‘freelancer’ zijn is niet automatisch kwalificerend — het hangt sterk af van je specifieke activiteit
Wat levert IFICI op?
- 20% flat tax op Portugees inkomen uit kwalificerende activiteiten (10 jaar lang)
- Mogelijke vrijstelling op buitenlands inkomen (afhankelijk van belastingverdragen)
- Minder gunstig dan het oude NHR voor de meeste freelancers
Het belastingverdrag Nederland — Portugal
Nederland en Portugal hebben een belastingverdrag gesloten om dubbele belasting te voorkomen. De kern: je betaalt belasting in het land waar je fiscaal inwoner bent. Maar het verdrag bevat nuances die voor ZZP’ers belangrijk zijn:
- ZZP-inkomen (freelance diensten) wordt doorgaans belast in het land waar je woont — dus Portugal als je daar fiscaal inwoner bent
- Uitzondering: vaste inrichting. Heb je een kantoor of medewerkers in Nederland, dan kan (een deel van) je inkomen in Nederland belastbaar blijven
- Vermogensbelasting (box 3): Nederlandse eigendommen (woning, spaargeld) kunnen nog steeds in Nederland belastbaar zijn zelfs als je in Portugal woont
Regulier Portugees belastingtarief voor ZZP’ers
Val je niet onder IFICI, dan betaal je gewoon het reguliere Portugese inkomstenbelastingtarief. Portugal heeft een progressief stelsel, vergelijkbaar met Nederland:
| Belastbaar inkomen | Tarief (2025) |
|---|---|
| Tot €7.703 | 13% |
| €7.703 – €11.623 | 18% |
| €11.623 – €16.472 | 23% |
| €16.472 – €21.321 | 26% |
| €21.321 – €27.146 | 32,75% |
| €27.146 – €39.791 | 37% |
| €39.791 – €51.997 | 43,5% |
| Boven €51.997 | 48% |
Daarboven betaal je als ZZP’er ook Portugese sociale premies (Segurança Social): standaard 21,4% over je ZZP-inkomen, maar met aftrekmogelijkheden. Starters krijgen vrijstelling in het eerste jaar.
Wat moet je regelen als je naar Portugal verhuist?
- Uitschrijven bij Nederlandse gemeente — dit is de trigger voor de meeste belastingwijzigingen
- NIF aanvragen in Portugal (Portugees BSN-nummer) — noodzakelijk voor alles
- Registratie als belastingplichtige in Portugal bij de Autoridade Tributária
- Nederlandse KvK-inschrijving — je kunt je KvK aanhouden ook als je in Portugal woont, maar de belastingimplicaties veranderen
- Eindaangifte in Nederland — het jaar van emigratie doe je een M-biljet (emigratie-aangifte) in Nederland
- Nieuwe zorgverzekering — je Nederlandse basisverzekering vervalt. Overweeg Heymondo of Allianz als internationale oplossing
- Belastingadviseur inschakelen — met ervaring in zowel NL als PT belastingrecht. Dit is geen optie, dit is noodzakelijk
Veelgestelde vragen
Is Portugal nog steeds aantrekkelijk belastingtechnisch zonder NHR?
Het hangt af van je inkomen. Voor ZZP’ers met een inkomen onder €27.000 per jaar is Portugal vergelijkbaar of iets gunstiger dan Nederland, met lagere sociale premies. Boven dat bedrag is het voordeel kleiner, en zonder IFICI-kwalificatie kan Portugal zelfs duurder uitvallen dan Nederland. Het belastingvoordeel van Portugal is significant afgenomen sinds het sluiten van het NHR. Woon je primair vanwege het klimaat en de kosten van leven — niet alleen voor belastingoptimalisatie — dan is Portugal nog steeds uitstekend.
Kan ik mijn Nederlandse KvK aanhouden als ik in Portugal woon?
Ja, technisch gezien kun je je KvK aanhouden. Maar de Belastingdienst kan vragen stellen als je wel KvK-activiteiten hebt maar je uitgeschreven hebt. In de praktijk houden veel nomaden hun KvK aan voor Nederlandse klanten en registreren ze zich ook als zelfstandige in Portugal. Dit is een grijs gebied dat een goede belastingadviseur vereist.
Hoe werkt BTW als ik in Portugal woon en Nederlandse klanten heb?
BTW (IVA in Portugal) is Europees gestandaardiseerd. Lever je diensten aan Nederlandse bedrijven (B2B), dan geldt de verleggingsregel: jij factureert zonder BTW, de klant verlegt de BTW in Nederland. Dit verandert niet door jouw woonplaats. Lever je diensten aan Nederlandse consumenten (B2C), dan wordt het complexer. Raadpleeg een boekhouder.
Ga je naar Portugal verhuizen?
Regel je belastingsituatie goed vóór je vertrekt. Zoek een adviseur met ervaring in NL-PT belastingrecht, zorg voor een internationale zorgverzekering en open een Wise-rekening voor eenvoudige valutabetalingen.
Disclaimer: Dit artikel is uitsluitend bedoeld als algemene informatie en vormt geen belastingadvies. De fiscale situatie van iedere persoon is uniek en de wet- en regelgeving verandert regelmatig. Raadpleeg altijd een gekwalificeerde belastingadviseur met kennis van zowel het Nederlandse als het Portugese belastingrecht voordat je beslissingen neemt over emigratie of belastingoptimalisatie. De auteur aanvaardt geen aansprakelijkheid voor beslissingen genomen op basis van de informatie in dit artikel.
Geef een reactie